Дизель дағдарысы жаһандық сипат алуда

Нарық отын тапшылығына дайындалуда
XTI/USD
Негізгі аймақ: 90.00 - 93.50
Сатып алу: 94.00 (93.50 деңгейінен жоғары сенімді бұзып өткен жағдайда); мақсат 96.50; StopLoss 93.30
Сату: 88.50 (күшті теріс іргелі фон жағдайында); мақсат 86.50-85.50; StopLoss 89.20
Әлемде мұнай жеткілікті — дизель отыны, бос мұнай өңдеу қуаттары және жеткізілімдердің кезекті іркілісіне төтеп бере алатын қорлар жетіспейді. Бос резервуарлар, мұнай өңдеудің рекордтық маржасы және әскери тәуекелдер дизель отынын энергетикалық проблемадан АҚШ-тағы инфляция мен саяси қысымның жаңа көзіне айналдыруда.
EIA деректері бойынша, 11 қыркүйекте аяқталған аптада АҚШ-тағы дистилляттар қоры жылдық мәнде 13.5%-ға қысқарды. Оның үстіне қорлардың негізгі бөлігі — шамамен 97 млн баррель — құрамындағы күкірт мөлшері 15 ppm-нен аспайтын төмен күкіртті дистилляттардан тұрады, оларға заманауи автомобильдік ULSD дизель отыны жатады.
АҚШ-та проблема көтерме нарықтан тікелей жанармай құю станцияларына таралды. 20–21 қыркүйекте дизель отынының орташа бөлшек бағасы бір галлон үшін $6.50-дан асып, жаңа тарихи максимум орнатты. Бұл әрбір сапар құнының күрт өсуін білдіреді; фермерлер үшін — тікелей егін жинау маусымындағы жоғары шығындар; өнеркәсіп үшін — логистика арқылы қосымша инфляция.
Еске салу:
Ең алаңдатарлық сигнал мұнай нарығынан емес, сақтау нарығынан келіп отыр. Солтүстік Америка мен Кариб бассейніндегі отынды сақтауға арналған қолжетімді қуаттар қазіргі уақытта 13 млн баррельге дейін өсті — бұл төрт жылдағы ең жоғары деңгей. Себебі парадоксалды: резервуарлар отын тым көп болғандықтан емес, оларды толтыруға отын жеткіліксіз болғандықтан босап жатыр.
Сақтау резервуарларына арналған келісімшарттар әдетте 6–12 айға жасалады, сондықтан жалдау мерзімін ұзартудан бас тарту нарықтың ірі қатысушылары коммерциялық қорлардың тез қалпына келуін күтпейтінін білдіреді. Мұнай өңдеушілер мен трейдерлер бос тұрған сақтау қуаттарын жалға алу мерзімін ұзартудың мәнін көрмейді.
Күшті баға сигналы қазір мұнай өңдеу саласында қалыптасуда. 14 қыркүйекте америкалық ULSD крэк-спрэді — дизель отыны мен шикі мұнай құнының арасындағы айырмашылық — барреліне рекордтық $118.62-ға жетті.
$100+ маңындағы крэк-спрэд — жаңа норма емес. Бұл тапшылықтың бағасы.
Мұндай спрэд нарықтың дизель отынының әрбір қосымша баррелін өндіруді ынталандыруға жанталаса тырысып жатқанын білдіреді.
EIA дизель отынының орташа крэк-спрэді тамыздан қарашаға дейін бір галлон үшін $2-дан жоғары болып қалады деп күтеді, содан кейін Таяу Шығыстан шикі мұнай мен мұнай өнімдерін тасымалдау қалыпқа келген жағдайда ол 2027 жылдың ортасына қарай біртіндеп төмендеуі тиіс.
Дәл осы шарт болжам үшін негізгі тәуекел болып табылады. Егер тасымалдауға қойылған шектеулер ұзағырақ сақталса, крэк-спрэдтер EIA-ның базалық сценарийінен айтарлықтай жоғары болып қалуы мүмкін.
Дизель отынының жоғары бағасы экономикаға бірнеше толқын арқылы беріледі.
- Көлік және ауыл шаруашылығы компаниялары шығындарының тікелей өсуі;
- Тасымалдаушылар енгізетін отын үстемақылары;
- Тауарлардың неғұрлым жоғары түпкілікті бағалары;
- Шығындарды клиенттерге толық аудара алмайтын компаниялар маржасының нашарлауы.
Тек содан кейін ғана әсерді тұтынушы сезінеді. Бұл дизель отынын бензинге қарағанда әлеуетті түрде жағымсызырақ инфляциялық факторға айналдырады. Бензин әр жанармай құю станциясының баға тақтасында көрінеді. Дизель отынының бағасы тауарлардың бағасының ішінде жасырын.
Қазір тек Brent немесе WTI-ді талдау қауіпті. Мыналарды бақылау қажет:
- EIA дистилляттар қорларын — 100 млн баррель аймағы маңызды.
- ULSD крэк-спрэдін — тұрақты төмендеу нарықтың қалыпқа келуінің алғашқы белгілерінің біріне айналады;
- АҚШ-тың мұнай өңдеу қуаттарының жүктемесін — жоғары маржа ұсыныстың артуына әкелуі тиіс;
- PADD 1, яғни АҚШ-тың Шығыс жағалауын — жалпыұлттық қорлар нарықтағы нақты жалпы жағдайдан жақсырақ көрінуі мүмкін;
- Қытайдың экспорттық квоталарын;
- Ресейдегі мұнай өңдеуді;
- Таяу Шығыс арқылы өтетін физикалық ағындарды.
Сонымен, нәтиже қандай?
Brent бағасы шикі мұнайдың «теориялық» құнын көрсетеді. ULSD крэк-спрэді энергетикалық стресстің бағасын көрсетеді. Бұл спрэд экстремалды деңгейде қалып тұрғанша, жаһандық дизель дағдарысы аяқталған жоқ. Бірақ беріктік қоры іс жүзінде жоғалды.
Рекордтық крэк-спрэд мұнай өңдеу зауыттарын ұсынысты арттыруға қазірдің өзінде мәжбүрлеуде, сондықтан 2027 жыл ішінде нарықтың біртіндеп қалыпқа келуі әбден ықтимал.
Бірақ алдағы айларда мұнай өнімдерімен сауда жасау шикі мұнайдың өзімен сауда жасаудан маңыздырақ болуы мүмкін.
Сондықтан ақылға қонымды әрекет етіп, қажетсіз тәуекелдерден аулақ боламыз.
Баршаңызға профит!