ОПЕК нарықты бақылаудан айырылып жатыр

XBR/USD

Негізгі аймақ: 110.00 - 115.00

Сатып алу: 115.00 (112.50 деңгейін қайта тестілеуден кейінгі түзетуде); мақсат 117.50-120.00; StopLoss 114.30

Сату: 109.50 (күшті теріс фундаменталды фон жағдайында); мақсат 106.50; StopLoss 110.20

АҚШ-тың Венесуэладағы әскери әрекеттері және Таяу Шығыстағы жалғасып жатқан қақтығыс ОПЕК тұрақтылығына елеулі соққы берді. Ұзақ уақыт бойы Альянс саясатын сынға алған Трамп БАӘ-нің ұйымнан шығуын құптап, оны мұнай бағасын төмендетуге бағытталған қадам деп атады.

Мұндай мәлімдемелер, жұмсартып айтқанда, аңғал.

Қысқа мерзімді перспективада бұл Трамптың саяси жеңісі ретінде көрінуі мүмкін, алайда кеңірек ауқымда нарықтағы орталықтандырылған бақылаудың әлсіреуі АҚШ үшін де, жаһандық энергетикалық жүйе үшін де тәуекелдер туғызады.

Еске салайық:

Ондаған жылдар бойы Сауд Арабиясының басшылығымен ОПЕК өндіру көлемдерін реттеп, резервтік қуаттарды пайдалану арқылы нарықты басқарды. Бұл дағдарыстарды жұмсартып, баға теңгерімін сақтауға мүмкіндік берді. Бұл механизмдердің әлсіреуі, әсіресе геосаяси шиеленіс күшейген жағдайда, құбылмалылықтың артуына әкеледі.

Картель ықпалының төмендеуі — ұзақ мерзімді тренд:

• ОПЕК-тің әлемдік мұнай өндірудегі үлесі 1970-жылдардағы шамамен 50%-дан кейінгі онжылдықтарда 30–40% деңгейіне дейін төмендеді;
• Ормуз бұғазы наурыз айында жабылғаннан кейін бұл үлес қосымша қысқарды;
• ОПЕК ішіндегі төртінші ірі өндіруші БАӘ 60 жыл мүшеліктен кейін тәуелсіз стратегияны таңдап шықты — бұл Парсы шығанағындағы ішкі қайшылықтарды күшейтті;
• 40 күннен астам қақтығыс барысында ондаған энергетикалық инфрақұрылым нысандары шабуылға ұшырады: танкерлер, кен орындары, МӨЗ, құбырлар және қоймалар;
• әскери әрекеттер тәулігіне шамамен 10 миллион баррель өндіруді тоқтатты, ал Сауд Арабиясы мен БАӘ экспортты ішінара Парсы шығанағынан тыс бағыттарға қайта бағыттауға мәжбүр болды.

Қосымша фактор — Венесуэладағы оқиғалар: билік ауысқаннан кейін АҚШ елдің мұнай секторына бақылау орнатып, экспорттың едәуір бөлігін өз пайдасына қайта бағыттап, батыс компанияларына ең ірі қорларға қол жеткізуге мүмкіндік ашты.

Ормуз бұғазының блокадасы ОПЕК-тің негізгі қатысушылары — Сауд Арабиясы, БАӘ, Кувейт және Ирак — үшін басты экспорттық маршрутты іс жүзінде жапты, бұл ең ірі мұнай дағдарысы кезеңінде олардың ықпалын күрт шектеді.

Осы аяда АҚШ-тың мұнай-газ секторы Еуропа мен Азияға жеткізілімдерді арттыру мүмкіндігін алды, бұл ОПЕК-тің нарықтағы үлесін одан әрі азайтты.

Эр-Рияд жағдайды тұрақтандыруға және координацияны күшейтуге тырысуы мүмкін, соның ішінде Ресеймен ынтымақтастық арқылы. Алайда қазіргі саяси контекст, соның ішінде Иранмен қақтығыс, маневр жасау мүмкіндігін айтарлықтай шектейді.

ОПЕК-тің әлсіреуі мұнай нарығын жоғары тұрақсыздық күйіне әкелуде. Координация орталығының жоғалуы баға құбылмалылығын күшейтіп, дағдарысқа қарсы басқару механизмдерінің тиімділігін төмендетеді. АҚШ жетекші рөлді алуға ұмтылатын жаңа бақылау моделі қалыптасуда. Алайда мұндай трансформация өндірушілерге де, тұтынушыларға да тиімді болуы екіталай.

Сондықтан ақылмен әрекет етіп, артық тәуекелдерден аулақ болайық.

Баршаңызға табыс!